| Cianita (Al₂SiO₅) |
4–5 paralelo / 6–7 transversal |
Azul, Verde, Cinza, Branco |
Branco |
Perfeita {100} |
Triclínico |
Agregado laminado ou prismático |
3.56 a 3.67 |
Vítreo a subvítreo |
Irregular |
Único mineral comum com dureza muito diferente nas direções |
| Allanita-(Ce) ((Ce,Ca,Y)₂(Al,Fe³⁺)₃(SiO₄)₃(OH)) |
5 a 6½ |
Marrom a Preto |
Branco a Pardo |
Perfeita {010} |
Monoclínico |
Tabular a prismático |
3.4 a 4.2 |
Resinoso a submetálico |
Irregular |
Pode ser metamíctico; relacionado ao grupo do Epidoto |
| Epidoto (Ca₂(Fe,Al)₃(SiO₄)₃(OH)) |
6½ a 7 |
Verde, Amarelo, Marrom |
Branco |
Perfeita {001} |
Monoclínico |
Prismático, granular |
3.38 a 3.49 |
Vítreo |
Irregular |
Comum em rochas metamórficas; pleocroísmo |
| Zoisita (Ca₂Al₃(SiO₄)₃(OH)) |
6 a 7 |
Verde, Rosa, Azul, Cinza |
Branco |
Perfeita {010} |
Ortorrômbico |
Prismático |
3.15 a 3.36 |
Vítreo a perlado |
Irregular |
Variedade gemológica Tanzanita |
| Sillimanita (Al₂SiO₅) |
6½ a 7 |
Branco, Cinza, Verde-pálido |
Branco |
Perfeita {010} |
Ortorrômbico |
Fibroso a prismático |
3.23 a 3.27 |
Vítreo a sedoso |
Fibrosa |
Aparece em metamorfismo de alta temperatura |
| Diasporo (AlO(OH)) |
6½ a 7 |
Branco, Cinza, Rosa |
Branco |
Duas perfeitas próximas a 90° |
Ortorrômbico |
Tabular ou prismático |
3.35 a 3.45 |
Vítreo a subadamantino |
Irregular |
Muito quebradiço; pode parecer quartzo leitoso |
| Pigeonita ((Mg,Fe,Ca)(Mg,Fe)Si₂O₆) |
6 |
Marrom, Verde-acinzentado |
Branco |
Duas perfeitas a ~90° |
Monoclínico |
Grãos em rochas ígneas |
3.17 a 3.46 |
Vítreo |
Irregular |
Relativamente raro; pode inverter para augita |
| Espodumênio (LiAlSi₂O₆) |
6½ a 7 |
Branco, Verde, Rosa, Lilás |
Branco |
Duas perfeitas |
Monoclínico |
Prismático, grande |
3.03 a 3.23 |
Vítreo a subvítreo |
Irregular |
Variedades gemológicas: Kunzita (rosa), Hiddenita (verde) |
| Jadeíta (Na(Al,Fe)Si₂O₆) |
6½ a 7 |
Verde, Branco, Cinza |
Branco |
Duas perfeitas, pouco visíveis |
Monoclínico |
Maciço granular |
3.24 a 3.43 |
Vítreo a subvítreo |
Irregular |
Componente principal do jade; estrutura compacta |
| Sanidina (K(AlSi₃O₈)) |
6 |
Branco, Incolor, Bege |
Branco |
Perfeita {001}, distinta {010} |
Monoclínico |
Tabular, fenocristais em riolito |
2.56 a 2.62 |
Vítreo a subvítreo |
Irregular |
Feldspato de alta temperatura; cristais comuns em obsidiana |
| Microclina (KAlSi₃O₈) |
6 a 6½ |
Branco, Salmão, Verde (amazonita) |
Branco |
Perfeita {001}, boa {010} |
Triclínico |
Bloco, granular |
2.54 a 2.57 |
Vítreo |
Irregular |
Difícil distinguir do ortoclásio; twinning "tartan" típico |
| Ortoclásio (KAlSi₃O₈) |
6 a 6½ |
Branco, Rosa-pálido, Cinza |
Branco |
Perfeita {001}, imperfeita {010} |
Monoclínico |
Prismático curto, granular |
2.55 a 2.63 |
Vítreo |
Irregular |
Pode formar "moonstone" (adularescência) |
| Albita/Anortita (Série Plagioclásio) (NaAlSi₃O₈ - CaAl₂Si₂O₈) |
6 a 6½ |
Branco, Azul-claro, Cinza, Preto |
Branco |
Perfeita {001}, boa {010} |
Triclínico |
Tabular lamelar ou granular |
2.60 a 2.76 (varia) |
Vítreo |
Irregular |
Estriações finas visíveis nas superfícies de clivagem |
| Rodonita ((Mn,Fe,Mg,Ca)SiO₃) |
5½ a 6½ |
Rosa, Vermelho, Marrom |
Branco |
Perfeita {110} |
Triclínico |
Granular, tabular |
3.55 a 3.76 |
Vítreo |
Irregular |
Frequentemente veada por óxidos negros de manganês |
| Babingtonita (Ca₂(Fe,Mn)FeSi₅O₁₄(OH)) |
5½ a 6 |
Preto, Verde-escuro |
Verde-acinzentado |
Perfeita {110} |
Triclínico |
Cristais curtos ou equantes |
3.34 a 3.48 |
Vítreo a esplendente |
Irregular |
Mineral raro, associado a zeólitas em basaltos |
| Titanita (Esfeno) (CaTiSiO₅) |
5 a 5½ |
Amarelo, Marrom, Verde |
Branco a pardo |
Perfeita {110}, imperfeita {001} |
Monoclínico |
Prismático curto, forma de cunha |
3.48 a 3.60 |
Vítreo a subadamantino |
Irregular |
Alto índice de refração; forte birrefringência |
| Clinozoisita (Ca₂Al₃(Si₂O₇)(SiO₄)O(OH)) |
6½ |
Cinza, Amarelo-claro |
Branco |
Perfeita {001} |
Monoclínico |
Prismático estriado |
3.21 a 3.38 |
Vítreo |
Irregular |
Similar ao epidoto mas sem ferro significativo |
| Amblygonita/Montebrasita (LiAl(PO₄)F / LiAl(PO₄)(OH)) |
5½ a 6 |
Branco, Amarelo, Rosa |
Branco |
Perfeita {100}, imperfeita {001} |
Triclínico |
Prismático curto, maciço |
3.11 |
Vítreo a gorduroso |
Irregular |
Necessária análise química para distinguir as duas |